Τι είναι ο τροποποιημένος φυσικός κύκλος (collect & freeze)

Γράφει ο
Χάρης Χ. Χηνιάδης
Μαιευτήρας-Γυναικολόγος, με εξειδίκευση στην εξωσωματική γονιμοποίηση, Επιστ. Συνεργάτης Μονάδας Institute of Life ΜΗΤΕΡΑ

Οι σύγχρονες συνθήκες, τόσο σε κοινωνικό όσο και σε οικονομικό επίπεδο, έχουν οδηγήσει τις γυναίκες να καθυστερούν την τεκνοποίηση μέχρι να ολοκληρώσουν την καριέρα τους ή μέχρι να βρουν την εργασία που επιθυμούν και να είναι οικονομικά ανεξάρτητες. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να αυξάνεται ο αριθμός των γυναικών που είναι άνω της ηλικίας των 40 ετών και επιθυμούν να κάνουν παιδί.

Δυστυχώς, με τα χρόνια το ωοθηκικό δυναμικό της γυναίκας μειώνεται και η δυνατότητα να παράγουν πολλά και καλά ωάρια, που θα είναι εύκολο να χρησιμοποιηθούν στην εξωσωματική γονιμοποίηση, μειώνεται και αυτή. Όταν, λοιπόν, προσπαθούμε να πετύχουμε εγκυμοσύνη με εξωσωματική γονιμοποίηση σε γυναίκες άνω των 40-41 ετών ή ακόμα και σε γυναίκες μικρότερης ηλικίας που έχουν πτωχή απάντηση στα φάρμακα που χορηγούμε, τότε βρισκόμαστε μπροστά σε μια δύσκολη κατάσταση. Δηλαδή, είτε χορηγήσουμε μεγάλες ποσότητες φαρμάκων, είτε χορηγήσουμε πολύ μικρές, το αποτέλεσμα είναι το ίδιο: καταλήγουμε να έχουμε λίγα ωάρια (κάτω από 7) κι ένα 1-2 έμβρυα, το οποίο είναι και ο ορισμός της πτωχής απάντησης των ωοθηκών. Γι’ αυτό και οι γυναίκες αυτές ονομάζονται πτωχές απαντήτριες.

Έτσι, έχουμε καταλήξει στον τροποποιημένο φυσικό κύκλο, όπου χορηγούμε πολύ μικρή ποσότητα φαρμάκων –γοναδοτροπινών– με αποτέλεσμα να έχουμε τη σιγουριά ότι θα πάρουμε 1-2 ωάρια από τα ωοθυλάκια της γυναίκας χωρίς να κινδυνεύουμε να έχουμε ερρηγμένα ωοθυλάκια ή ωοθυλάκια χωρίς ωάρια, όπως συμβαίνει στο φυσικό κύκλο. Αυτή είναι μια παραλλαγή του φυσικού κύκλου.

Γίνεται, λοιπόν, μια θεραπεία επαναλαμβανόμενων προσπαθειών όπου τα ωάρια που ανευρίσκονται στο στάδιο της βλαστοκύστης, γονιμοποιούνται κάθε φορά με το σπέρμα του συντρόφου και τα έμβρυα που δημιουργούνται, καταψύχονται. Όταν συγκεντρωθούν 3-4 έμβρυα πολύ καλής ποιότητας, αποψύχονται και γίνεται μόνο μία εμβρυομεταφορά με όλα τα έμβρυα μαζί. Τα αποτελέσματα της μεθόδου αυτής φθάνουν το 25% ανά εμβρυομεταφορά, ποσοστό εξαιρετικό, ειδικά για γυναίκες με ελάχιστη παραγωγή ωαρίων ή και προχωρημένης αναπαραγωγικής ηλικίας.

Πρέπει όμως να τονίσουμε ότι συνήθως χρειάζονται αρκετοί κύκλοι (1-3) για να συλλέξουμε τελικά 3 έμβρυα καλής ποιότητας. Η οικονομική επιβάρυνση, όμως, είναι σημαντικά μικρότερη, γιατί η χρέωση είναι ίδια με το φυσικό κύκλο και επιπλέον γίνεται μόνο μία εμβρυομεταφορά. Παράλληλα, είναι σημαντικά μικρότερο και το ψυχολογικό κόστος, γιατί το ζευγάρι δεν ταλαιπωρείται με συνεχόμενα αρνητικά αποτελέσματα έπειτα από εμβρυομεταφορές ενός εμβρύου κάθε φορά. Σκοπός μας δηλαδή είναι η επίτευξη της βέλτιστης διέγερσης ανά έμβρυο που δημιουργούμε, ένας στόχος προς τον οποίο όλοι αγωνιζόμαστε και πρόθεση της ιατρικής είναι πάντα να επιτυγχάνονται τα καλύτερα αποτελέσματα.

Ο τροποποιημένος φυσικός κύκλος χρησιμοποιεί χαμηλότερες δόσεις φαρμάκων για να επιτευχθεί η μεταφορά 4 εμβρύων. Αυτή η προσπάθεια έχει μεγαλύτερη επιτυχία από το φυσικό κύκλο και έχει πολλαπλά οφέλη.

Το συμπέρασμα είναι ότι ο τροποποιημένος φυσικός κύκλος εξωσωματικής γονιμοποίησης είναι μια χαμηλού κινδύνου και φιλική προς την ασθενή διαδικασία, η οποία πρέπει να γίνεται κυρίως σε επιλεγμένες περιπτώσεις πτωχής ανταπόκρισης, δηλαδή σε γυναίκες με προχωρημένη αναπαραγωγική ηλικία ή στα πρόθυρα της πρόωρης εμμηνόπαυσης, οι οποίες συνήθως δεν έχουν εναλλακτική λύση.