Ηπατίτιδα: όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε

Η 28η Ιουλίου έχει καθιερωθεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ως Παγκόσμια Ημέρα κατά των Ιογενών Ηπατιτίδων. Οι ιογενείς ηπατίτιδες Β και C παραμένουν σημαντικά παγκόσμια προβλήματα υγείας, αποτελώντας τις κύριες αιτίες της κίρρωσης του ήπατος και του ηπατοκυτταρικού καρκίνου (ΗΚΚ), με εκατομμύρια θανάτους ετησίως.

Γράφει ο 
Δημήτριος Αναστ. Κουντουράς
Παθολόγος – Ηπατολόγος, Διευθυντής Β’ Παθολογικής Κλινικής ΜΗΤΕΡΑ

Η ηπατίτιδα Β (HBV) μεταδίδεται κυρίως σε νεαρή ηλικία, συχνότερα μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον. Το 30% των ασθενών με χρόνια HBV θα εξελιχθεί σε κίρρωση και στη συνέχεια, από αυτούς, το 25% θα εμφανίσει ηπατική ανεπάρκεια εντός 5 ετών.

Το 30% των ασθενών  με  χρόνια ηπατίτιδα Β, θα παρουσιάσει ηπατοκυτταρικό καρκίνο σε κάποιο σημείο της ζωής του, ακόμη και όταν ο ιός έχει εξαλειφθεί. Η χρόνια ηπατίτιδα Β (ΧΗΒ), είναι η 6η κύρια αιτία μεταμόσχευσης ήπατος στις ΗΠΑ. Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι  ασθενών με ΧΗΒ. Ασθενείς με ενεργή νόσο (HBeAg (+) με αυξημένο ιικό φορτίο και ασθενείς σε ανενεργή κατάσταση φορείας (συνήθως HBeAg (-). Το πόσο υψηλό είναι το ιικό φορτίο, καθορίζει  σε μεγάλο βαθμό και τους στόχους της θεραπείας και είναι χαρακτηριστικό ότι ακόμη και ασθενείς που δεν εκφράζουν το αντιγόνο e, είναι δυνατό να έχουν υψηλή ιαιμία και ενεργό νόσο λόγω μετάλλαξης.

Η οριστική θεραπεία έναντι του ιού της ηπατίτιδας Β, ισοδυναμεί με εξάλειψη του HBsAg. Έχει αποδειχθεί ότι το ιικό  φορτίο  του HBV συσχετίζεται με την επίπτωση τόσο της κίρρωσης, όσο και του ΗΚΚ. Η κάθαρση ή  η  μείωση των επιπέδων του ιού  HBV DNA και όχι του αντιγόνου  HBeAg ή HBsAg), δύναται  να μειώσει τον κίνδυνο εξέλιξης της νόσου σε  ηπατοκυτταρικό καρκίνωμα.

Εγκεκριμένες θεραπευτικές επιλογές  για τη ΧΗΒ είναι οι  ιντερφερόνες (κλασική  ή πεγκυλιωμένη) και οι αναστολείς της πρωτεάσης του ιού (νουκλεοτίδια ή ανάλογα νουκλεοσιδίου, (nucs), δηλαδή η λαμιβουδίνη, η αδεφοβίρη, η εντεκαβίρη, η τελμπιβουδίνη και η τενοφοβίρη.

Η ιντερφερόνη μπορεί να οδηγήσει σε ένα υψηλό ποσοστό μείωσης των επιπέδων του HBsAg σε απώλεια του HBeAg και σε παρατεταμένη  καταστολή του ιού, με σημαντικές πιθανότητες ίασης.

Τα νουκλεοσιδικά ανάλογα  είναι ισχυρά αντιικά φάρμακα και χορηγούνται από το στόμα, με λίγες και σπάνιες ανεπιθύμητες αντιδράσεις. Χρησιμοποιούνται κυρίως ως θεραπείες αορίστου χρόνου, με θεραπευτικό στόχο την μακροχρόνια ιική καταστολή, δηλαδή το μη ανιχνεύσιμο HBV DNA του ορού.  Αυτό επιτυγχάνεται στο 94% έως 98% των ασθενών, ενώ ορομετατροπή, δηλαδή απώλεια του HBeAg επιτυγχάνεται στο  40 έως 41% των HBeAg (+) ασθενών και απώλεια του HBsAg στο 3 έως 10%, μετά από θεραπεία 5 ετών. Η μακροχρόνια ιική καταστολή έχει αποδειχθεί ότι αναστρέφει την ίνωση.

Η σύγχρονη θεραπεία της λοίμωξης από τον ιό της HBV δεν μπορεί να θεωρηθεί οριστική ίαση ωστόσο ο κύριος στόχος της θεραπείας που είναι η καταστολή του ιού συνοδεύεται από βελτίωση της ιστολογικής εικόνας και της ίνωσης. Ο έγκαιρος εμβολιασμός σε παιδική ηλικία είναι εξαιρετικά αποτελεσματικός και έχει συνεισφέρει τα μέγιστα στον περιορισμό της μετάδοσης της νόσου.

Η χρόνια λοίμωξη από τον ιό της ηπατίτιδας C (HCV) είναι μια παγκόσμια ασθένεια και η πραγματική της επίπτωση δεν είναι γνωστή, επειδή τόσο η οξεία λοίμωξη όσο και η χρόνια, είναι γενικά ασυμπτωματικές. Σε ασθενείς οι οποίοι έχουν ήδη αναπτύξει κίρρωση, ο πενταετής κίνδυνος ρήξης της αντιρρόπησης δηλαδή της ηπατικής ανεπάρκειας είναι μεταξύ 15 και 20% και εκείνος του ηπατοκυτταρικού καρκινώματος περίπου 10%. Οι περισσότερες νέες μολύνσεις προέρχονται από την ενδοφλέβια χρήση ουσιών (60%) ή από μη ασφαλείς ιατρικές πράξεις.

Δεν υπάρχει διαθέσιμο εμβόλιο ακόμη ή οποιαδήποτε προφύλαξη αποτελεσματική μετά την έκθεση, εξαιτίας της γενετικής ποικιλότητας του HCV (ιός RNA, με πολύ γρήγορο πολλαπλασιασμό, με πολλούς γονοτύπους και υποτύπους). Η θεραπεία της χρόνιας ηπατίτιδας C βασιζόταν μέχρι πριν λίγα χρόνια  στο συνδυασμό της ιντερφερόνης με τη ριμπαβιρίνη, με αποτελέσματα στην ανταπόκριση, τα οποία στο σύνολό τους  δεν ξεπερνούσαν το 50%. Η σύγχρονη  θεραπεία της HCV βασίζεται στα απευθείας δρώντα αντιιικά φάρμακα (DAAs), εναντίον των επιμέρους μηχανισμών του ιικού πολλαπλασιασμού. Στα DAAS περιλαμβάνονται αναστολείς της  πρωτεάσης NS3 / 4A, αναστολείς πολυμεράσης NS5B και της μη δομικής πρωτεΐνης 5Α ή NS5A.

Οι τρέχουσες θεραπείες του HCV επιτυγχάνει ποσοστά ίασης πάνω από 90%, για όλους τους γονότυπους και για όλες σχεδόν τις κατηγορίες των ασθενών, ανεξάρτητα από την ιαιμία, την ίνωση ή το προηγούμενο ιστορικό θεραπείας και  χωρίς σημαντικά θέματα αντίστασης. Η διάρκεια της θεραπείας είναι πολύ μικρή (8, 12 ή 24 εβδομάδες), σε σχέση με το παρελθόν ακόμη και για δύσκολους ασθενείς, ασθενείς με κίρρωση ή λήπτες μοσχευμάτων.

Ωστόσο το υψηλό κόστος θεραπείας με DAAs, αυτή τη στιγμή, επιτρέπει μόνο σε ένα μικρό ποσοστό των ασθενών την πρόσβαση στη θεραπεία και είναι καθήκον της παγκόσμιας κοινότητας να προσανατολιστεί σε στρατηγικές εξάλειψης της ίωσης και όχι απλά στην αντιμετώπιση των ασθενών που βρίσκονται σε άμεσο κίνδυνο ρήξης της ηπατικής αντιρρόπησης.

Ιούλιος, 2016

Όμιλος ΥΓΕΙΑ: Αγγελία

Ο Όμιλος ΥΓΕΙΑ προκειμένου να καλύψει τις ανάγκες της συνεχούς ανάπτυξης του με στόχο την παροχή ιατρικών και νοσηλευτικών υπηρεσιών ποιοτικού επιπέδου, επιθυμεί να προσλάβει: ΙΑΤΡΟΥΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΟΥΣ
ΓΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΜΑΣΤΟΥ & ΑΞΟΝΙΚΟΥ-ΜΑΓΝΗΤΙΚΟΥ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟΥ
Διαβάστε περισσότερα..