Παιδιατρική Ακτινολογία

Το Τμήμα Παιδιατρικής Ακτινολογίας του νοσοκομείου ΜΗΤΕΡΑ προσφέρει μεγάλο φάσμα διαγνωστικών παιδιατρικών εξετάσεων και καλύπτει τις ανάγκες σε απεικόνιση από νεογνά μέχρι παιδιά 16 ετών. Παράλληλα, στο Τμήμα πραγματοποιούνται Μαγνητικές Τομογραφίες Εμβρύων.
Το προσωπικό απαρτίζεται από 6 ειδικευμένους Ακτινολόγους, 14 τεχνολόγους Ακτινολόγους και 2 νοσηλεύτριες και γραμματείς.

Οι διαγνωστικές εξετάσεις που πραγματοποιούνται περιλαμβάνουν υπερηχογραφήματα, κλασσικές ακτινογραφίες, ειδικές ακτινολογικές μελέτες (κυστεογραφίες, διαβάσεις πεπτικού, υποκλυσμούς, κ.ά.), ακτινοσκοπικές κινηματικές μελέτες κατάποσης, αξονικές τομογραφίες και μαγνητικές τομογραφίες. Το Τμήμα εκτός από εξωτερικά περιστατικά καλύπτει επίσης την απεικόνιση των νεογνών και των παιδιών που νοσηλεύονται στην Παιδιατρική Κλινική και τις Μονάδες Εντατικής Νοσηλείας του Νοσοκομείου και του Ομίλου.

Το Τμήμα Παιδιατρικής Ακτινολογίας είναι οργανωμένο κατά τρόπο ώστε να πραγματοποιούνται πολλαπλές εξετάσεις που βοηθούν στη διάγνωση ποικίλων παθολογικών καταστάσεων στα νεογνά, βρέφη και παιδιά:

  • Απλές Ακτινογραφίες: Είναι εξετάσεις που χρησιμοποιούν μικρές δόσεις ακτινοβολίας, προσαρμοσμένες κάθε φορά στο «μέγεθος» του κάθε παιδιού και με βάση τα διεθνή πρωτόκολλα παιδιατρικής απεικόνισης για να απεικονίσουν δομές του σώματος, όπως οι πνεύμονες και τα οστά. Επίσης χρησιμοποιούνται σε περιπτώσεις που χρειάζεται να ελεγχθεί το έντερο ή να διερευνηθεί η εντόπιση ξένου σώματος, που όχι σπάνια τα μικρά παιδιά καταπίνουν.
  • Ειδικές Ακτινολογικές Εξετάσεις: Είναι διαγνωστικές εξετάσεις στις οποίες ένα σκιαγραφικό μέσο, όπως το βάριο ή ιωδιούχα σκιαγραφικά, τα οποία φαίνονται στις απλές ακτινογραφίες, είτε δίνονται στο παιδί να τα καταπιεί από το στόμα ή χορηγούνται από ένα μικρό σωλήνα, ώστε να σκιαγραφηθούν και να γίνουν εμφανείς στις ακτινογραφίες δομές όπως ο γαστρεντερικός σωλήνας και το ουροποιητικό σύστημα. Αντίστοιχα, μπορεί να γίνει βιντεοσκοπική μελέτη της κατάποσης σε παιδιά με δυσκολίες κατάποσης, στα οποία καταγράφεται ο τρόπος που καταπίνουν το σκιαγραφικό.
  • Ακτινοσκοπική μελέτη συστημάτων: Πρόκειται για μια απεικονιστική τεχνική που χρησιμοποιεί την ιοντίζουσα ακτινοβολία για να μελετήσει σε πραγματικό χρόνο εικόνες με κίνηση στις εσωτερικές δομές του σώματος.
  • Υπερηχογράφημα: Είναι μια εξέταση που χρησιμοποιεί υπερήχους για να απεικονίσει τμήματα του σώματος του παιδιού χωρίς να το επιβαρύνει καθόλου βιολογικά. Συγκεκριμένες περιοχές είναι δυνατό να μελετηθούν μέχρι ορισμένη ηλικία. Πχ. το υπερηχογράφημα εγκεφάλου μπορεί να πραγματοποιηθεί μέχρι να κλείσει η πρόσθια πηγή (περιοχή του κρανίου πιο ψηλά από το μέτωπο που είναι πιο μαλακή στην ψηλάφηση), το υπερηχογράφημα ισχίων μέχρι να οστεοποιηθεί η άρθρωση του ισχίου. Η Γραμματεία των Παιδιατρικών Υπερήχων θα μπορέσει να σας κατατοπίσει σε περίπτωση που έχετε απορίες για την εξέταση και να σας πληροφορήσει για την προετοιμασία που ενδεχομένως χρειάζεται.
  • Αξονικές Τομογραφίες: Ένα σύστημα υπολογιστών λαμβάνει πιο περίπλοκες εικόνες από εσωτερικές δομές του σώματος και χρησιμοποιείται όταν υπάρχει ένδειξη για να μελετηθούν με περισσότερη λεπτομέρεια οι συγκεκριμένες δομές. Στα παιδιά η απόφαση για Αξονική Τομογραφία λαμβάνεται με φειδώ όταν υπάρχουν οι ανάλογες κλινικές ενδείξεις, καθώς αυτή η μέθοδος συνδυάζεται με περισσότερη επιβάρυνση με ακτινοβολία. Πάντα σε αυτές τις περιπτώσεις χρησιμοποιούνται ειδικά πρωτόκολλα χαμηλής δόσης, κατάλληλα για παιδιά και με βάση τις διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες.
  • Μαγνητικές Τομογραφίες: Το μηχάνημα χρησιμοποιεί μαγνητικό πεδίο και όχι ιοντίζουσα ακτινοβολία προκειμένου να απεικονίσει τα διαφορετικά συστήματα στο παιδί και έτσι δεν επιβαρύνεται βιολογικά από την εξέταση. Η διάρκεια της εξέτασης είναι μεγαλύτερη από τη διάρκεια της αξονικής, ώστε σε μικρά και μη συνεργάσιμα παιδιά να χρησιμοποιείται ήπια αναισθησία (καταστολή). Τα παιδιά οριακής ηλικίας έχουν την ευκαιρία να εξοικειωθούν με την εξέταση μέσω παιχνιδιού-εξομοιωτή του Μαγνητικού Τομογράφου.
  • Μαγνητική Τομογραφία Εμβρύου: Η Μαγνητική Τομογραφία Εμβρύου αποτελεί σύγχρονη μέθοδο απεικόνισης, η οποία πραγματοποιείται συμπληρωματικά στο υπερηχογράφημα κύησης προκειμένου να ελέγξει συγκεκριμένο σύστημα του εμβρύου, πχ. Εγκέφαλο, θώρακα, κοιλιά, ουροποιητικό.
    Πού γίνεται; Στο Τμήμα Μαγνητικού Τομογράφου του νοσοκομείου ΜΗΤΕΡΑ, σε ανοικτό μαγνητικό τομογράφο υψηλού πεδίου.
    Προετοιμασία: Η μέλλουσα μητέρα καλείται να είναι νηστική 4 ώρες πριν την εξέταση και να έχει μαζί της το υπερηχογράφημα κύησης.
    Είναι ασφαλής για το έμβρυο και τη μητέρα; Υπάρχει κοινή παγκόσμια αποδοχή ότι η Μαγνητική Τομογραφία Εμβρύου είναι απόλυτα ασφαλής, ειδικά μετά το πρώτο τρίμηνο κύησης.
    Διαδικασία: Η μητέρα είναι άνετα ξαπλωμένη κατά τη διάρκεια της εξέτασης και υπάρχει δυνατότητα να είναι στο χώρο και ο συνοδός της. Υπάρχει συντονισμένη προσπάθεια από όλο το προσωπικό του Τμήματος να δημιουργούνται οι κατάλληλες συνθήκες για να είναι ήρεμη και χαλαρή.
    Διάρκεια: Η διάρκεια της εξέτασης καθορίζεται από τη «συνεργασία» του εμβρύου. Όταν το έμβρυο είναι σχετικά ήρεμο, η μέση διάρκεια της εξέτασης είναι 30΄.
    Πλεονεκτήματα: Η Μαγνητική Τομογραφία στο έμβρυο έχει σκοπό να επιβεβαιώσει τα ευρήματα του υπερηχογραφήματος κύησης, αλλά κυρίως να διευκρινίσει αν υπάρχουν άλλες, υπερηχογραφικά αμυδρές ανωμαλίες. Δεν επηρεάζεται από τη θέση του εμβρύου ή το μέγεθος της μητέρας και αξιολογεί την ανάπτυξη των δομών με βάση την ηλικία κύησης.

Ενδείξεις για μαγνητική τομογραφία έχουν τα έμβρυα :

  1. με παθολογικό εύρημα στον εγκέφαλο, το θώρακα, την κοιλιά ή τη σπονδυλική στήλη κατά το υπερηχογράφημα κύησης
  2. σε μονοχοριονικές επιπλακείσες δίδυμες κυήσεις
  3. με οικογενειακό ιστορικό εμβρύου ή παιδιού με ανωμαλία του κεντρικού νευρικού συστήματος
  4. με συγγενή ενδομήτρια λοίμωξη

Πότε πρέπει να γίνεται η μαγνητική τομογραφία εμβρύου;
Συνήθως την 23η εβδομάδα κύησης και εφόσον κριθεί απαραίτητο να γίνει επανέλεγχος, την 32η εβδομάδα κύησης.

Νέες εφαρμογές της μαγνητικής τομογραφίας στο ουροποιητικό σύστημα

Η εφαρμογή της Μαγνητικής Τομογραφίας στην απεικόνιση του ουροποιητικού συστήματος στα παιδιά αποτελεί σχετικά πρόσφατη προσθήκη στις κλασσικές μεθόδους απεικόνισης, η καθεμία από τις οποίες έχει συγκεκριμένες δυνατότητες και συνδυάζεται με πολλαπλούς περιορισμούς. Ειδικά την τελευταία πενταετία η βιβλιογραφία κατακλύζεται από αναφορές στη νέα, πολλά υποσχόμενη μέθοδο της Μαγνητικής Ουρογραφίας. Η Μαγνητική Ουρογραφία έχει το πλεονέκτημα να συνδυάζει σε μία μόνο εξέταση λεπτομερείς ανατομικές πληροφορίες και ανάλυση της νεφρικής λειτουργίας, χωρίς να επιβαρύνει βιολογικά το παιδί.

Ένδειξη για Μαγνητική Ουρογραφία έχουν:

  • Τα ασυμπτωματικά βρέφη στα οποία έχει προγεννητικά διαπιστωθεί συμπλοκή ανατομική ανωμαλία
  • Τα συμπωματικά παιδιά με ουρολοίμωξη ή ακράτεια, στα οποία το υπερηχογράφημα έχει αναδείξει περίπλοκη συγγενή ανωμαλία ή κυστική νόσο, έχει θέσει την υποψία έκτοπου ουρητήρα, απόφραξης ή δυσπλαστικού νεφρικού παρεγχύματος.

Ωστόσο, αποφεύγουμε να υποβάλλουμε βρέφη μικρότερα των 5-6 εβδομάδων σε Μαγνητική Ουρογραφία για να περιορίσουμε τα ανακριβή αποτελέσματα που προκύπτουν από τη λειτουργική ανωριμότητα του ουροποιητικού σε αυτές τις ηλικίες. Θα πρέπει επίσης να έχει προηγηθεί υπερηχογράφημα νεφρών και κατά περίπτωση ανιούσα κυστεοουρηθρογραφία.

Στα μειονεκτήματα της εξέτασης περιλαμβάνεται η διάρκεια (κατά μέσο όρο 1 ώρα), η χορήγηση καταστολής ακόμη και σε λίγο μεγαλύτερα παιδιά (μέχρι και την ηλικία των 7 ετών) και η εγγενής αδυναμία της μαγνητικής τομογραφίας να αναδείξει λίθους και αποτιτανώσεις.

Η εξέταση συνδυάζεται με προετοιμασία ενυδάτωσης του μικρού εξεταζόμενου που γίνεται κυρίως ενδοφλεβίως πριν την εξέταση, ενώ κατά περίπτωση τοποθετείται ουροκαθετήρας. Για την αξιόπιστη λειτουργική μελέτη, εγχέεται ενδοφλεβίως φουροσεμίδη και σκιαγραφικό.

Καθώς η εξέταση προσαρμόζεται στο συγκεκριμένο κλινικό ερώτημα κάθε φορά, είναι σημαντική η παρουσία του παιδοακτινολόγου κατά τη διάρκειά της προκειμένου να επαναπροσδιορίζεται το πρωτόκολλο και μειώνεται ο χρόνος εξέτασης. Η αξία της εξέτασης βασίζεται στη μετα-επεξεργασία που πραγματοποιεί ο παιδοακτινολόγος με τις ανασυνθέσεις των εικόνων σε πολλαπλά επίπεδα και στο χώρο και με την πραγματοποίηση της λειτουργικής ανάλυσης. Η τελευταία προκύπτει από τη λειτουργική ακολουθία μετά την έγχυση σκιαγραφικού, και παρέχει πολλαπλές παραμέτρους, οι οποίες αποτελούν διεθνώς αντικείμενο μελέτης και αξιολόγησης, τόσο ανεξάρτητα όσο σε σχέση με τη «χρυσή μέθοδο» λειτουργικής μελέτης των νεφρών, που είναι το σπινθηρογράφημα.

Συμπερασματικά, η Μαγνητική Ουρογραφία αποτελεί νέα και πολλά υποσχόμενη μέθοδο απεικόνισης του ουροποιητικού συστήματος, η οποία παρέχει μορφολογικές και λειτουργικές πληροφορίες ταυτόχρονα, χωρίς να επιβαρύνει το παιδί. Τροποποιεί τη θεραπευτική αντιμετώπιση και διευκολύνει το σχεδιασμό της χειρουργικής προσέγγισης. Προϋποθέτει ωστόσο ομαδική προσέγγιση για την αξιοποίηση της πληροφορίας που παρέχει.

Πέρα από τις συνήθεις μαγνητικές τομογραφίες (εγκεφάλου, σπλαχνικού κρανίου, τραχήλου, θώρακος, κοιλίας, μυοσκελετικού συστήματος), στο Τμήμα πραγματοποιούνται ειδικές εξετάσεις, όπως:

  • Μαγνητικές Ουρογραφίες: πρόκειται για ειδική μελέτη της ανατομίας και της λειτουργικότητας των νεφρών και του αποχετευτικού συστήματος που γίνεται συνήθως με αναισθησία. Πριν την εξέταση γίνεται προετοιμασία – ενυδάτωση του παιδιού.
    Μαγνητικές Εντερογραφίες: πρόκειται για ειδική μελέτη του πεπτικού σωλήνα και συγκεκριμένα του λεπτού εντέρου, η οποία πραγματοποιείται μετά χορήγηση ειδικού διαλύματος. Το παιδί πίνει το διάλυμα μαννιτόλης, το οποίο θυμίζει νερό σε όψη και γεύση, με σταθερό ρυθμό μία ώρα πριν την εξέταση. Για το λόγο αυτό η εξέταση δεν μπορεί να γίνει με αναισθησία. Την παραμονή της εξέτασης το παιδί πρέπει να λάβει υδρική δίαιτα.
  • Μαγνητικές Τομογραφίες Καρδιάς: πρόκειται για ειδική μελέτη της καρδιακής ανατομίας και λειτουργίας με χρήση μαγνητικού πεδίου.
  • Μαγνητικές Τομογραφίες Εμβρύων: πρόκειται για ειδική μελέτη στα έμβρυα που συνήθως γίνεται την 23η εβδομάδα κύησης με σκοπό να επαληθεύσει κάποιο εύρημα του υπερηχογραφήματος κύησης και να διερευνήσει πιθανά άλλα συνοδά ευρήματα που το υπερηχογράφημα αδυνατεί ή δυσκολεύεται να αναδείξει. Η υποψήφια μητέρα πρέπει να είναι νηστική από φαγητό 4 ώρες πριν την εξέταση και να φέρει μαζί της το Υπερηχογράφημα κύησης. Εφόσον κρίνεται απαραίτητο, η εξέταση μπορεί να επαναληφθεί σε μεγαλύτερη ηλικία κύησης (συνήθως στην 32η εβδομάδα).
  • Τμήμα Πυρηνικής Ιατρικής στο Νοσοκομείο ΥΓΕΙΑ: Πραγματοποιούνται ραδιοϊσοτοπικές εξετάσεις για τη μελέτη ανατομικών δομών του σώματος και τον έλεγχο της λειτουργίας τους, όπως πχ στο ουροποιητικό σύστημα.
  • Ο εξοπλισμός περιλαμβάνει σύγχρονα μηχανήματα που είναι προσαρμοσμένα στις ανάγκες απεικόνισης των μικρών ασθενών μας, τόσο από αισθητική άποψη όσο και τεχνολογικά με διαμόρφωση των πρωτοκόλλων απεικόνισης στα διεθνή παιδιατρικά πρότυπα. Μέσω της διαρκούς ενημέρωσης και αναβάθμισης τηρούνται και ακολουθούνται όλες οι σύγχρονες οδηγίες απεικόνισης για τους παιδιατρικούς ασθενείς με βασικό μέλημα την αξιόπιστη διάγνωση με την ελάχιστη βιολογική και ψυχολογική επιβάρυνση του μικρού εξεταζόμενου. Στις εξετάσεις που σχετίζονται με ιοντίζουσα ακτινοβολία (κλασσικές και ειδικές ακτινολογικές εξετάσεις και αξονική τομογραφία) ακολουθούνται πρωτόκολλα χαμηλής δόσης που απευθύνονται σε παιδιά και βασίζονται στις διεθνείς οδηγίες ακτινοπροστασίας για παιδιατρικούς ασθενείς (ALARA, Image Gently).
  • Το Σύστημα Αρχειοθέτησης Ψηφιακής Εικόνας (PACS) εγκαταστάθηκε το 2009 και ολοκληρώθηκε σε όλα τα επιμέρους Τμήματα το 2011, ώστε πλέον όλες οι εξετάσεις να υπάρχουν ψηφιακά αρχειοθετημένες με δυνατότητα ανάκλησης και ψηφιακής μεταφοράς.Τμήμα Κλασικής Παιδοακτινολογίας: διαθέτει ένα Ψηφιακό Ακτινολογικό Μηχάνημα Siemens YS10, ένα Ψηφιακό Ακτινοσκοπικό Μηχάνημα Siemens ICONOS R-200 και δύο Φορητά Ακτινολογικά Μηχανήματα Siemens POLYMOBIL PLUS SN 21345 και SN 21344.

Τμήμα Παιδιατρικών Υπερήχων: διαθέτει ένα Μηχάνημα GE LS6 και δύο φορητά μηχανήματα F2-GE.
Τμήμα Αξονικού Τομογράφου: διαθέτει ένα Πολυτομικό Αξονικό Τομογράφο σύγχρονης γενιάς, Siemens Sensation 64-slice.

Τμήμα Μαγνητικού Τομογράφου: διαθέτει έναν Ανοιχτό Μαγνητικό Τομογράφο Υψηλού Πεδίου Philips Panorama (1.0T), ο οποίος παρέχει απεικόνιση υψηλής ποιότητας, εξοπλισμένος με περιβάλλον Ambient Experience. Τα παιδιά πριν τη εξέταση έχουν δυνατότητα να παίξουν με παιχνίδι – εξομοιωτή Μαγνητικού Τομογράφου και με τον τρόπο αυτό να αντιληφθούν και να αποδεχθούν καλύτερα τη διαδικασία της εξέτασης, πραγματοποιώντας τα ίδια «εξετάσεις» σε ειδικά κουκλάκια και παρακολουθώντας σε τηλεόραση την ανάλογη ιστορία.

Ο ανοικτός Μαγνητικός Τομογράφος παρέχει στα παιδιά τη δυνατότητα να έχουν οπτική και σωματική επαφή με τους συνοδούς-κηδεμόνες κατά τη διάρκεια της εξέτασης. Ταυτόχρονα, το περιβάλλον Ambient Experience δημιουργεί ιδιαίτερα φιλική και χαλαρωτική ατμόσφαιρα κατά τη διάρκεια της εξέτασης με προβολή κινουμένων σχεδίων και μουσικής στο χώρο της εξέτασης.

Επιπλέον, υπάρχει δυνατότητα πραγματοποίησης Παιδιατρικών Εξετάσεων (ιδιαίτερα Αξονικής και Μαγνητικής Τομογραφίας και PET-CT) στο Νοσοκομείο ΥΓΕΙΑ.

Στο Τμήμα Παιδιατρικής Ακτινολογίας εξετάζονται είτε εξωτερικοί ασθενείς σε τακτική ή επείγουσα βάση ή νεογνά, βρέφη και παιδιά νοσηλευόμενα στη Μαιευτική, την Παιδιατρική Κλινική και τις Παιδιατρικές και Νεογνολογικές Μονάδες του Νοσοκομείου ΜΗΤΕΡΑ και στα Νοσοκομεία ΥΓΕΙΑ και ΛΗΤΩ.

Επίσης στο Τμήμα παραπέμπονται νεογνά, βρέφη και παιδιά που νοσηλεύονται σε άλλα νοσοκομεία.

1. Το παιδί σας θα υποβληθεί σε Αξονική Τομογραφία
Η Αξονική Τομογραφία χρησιμοποιεί την ιοντίζουσα ακτινοβολία και με τη βοήθεια υπολογιστών απεικονίζει τα διαφορετικά τμήματα του σώματος του παιδιού. Ο Αξονικός Τομογράφος είναι ένα μηχάνημα σε σχήμα στεφανιού με μία κεντρική μεγάλη τρύπα δια μέσω της οποίας ένα ειδικό κρεβάτι μετακινείται μέσα-έξω. Με τους σύγχρονους πολυτομικούς (multislice) αξονικούς τομογράφους η κάθε εξέταση διαρκεί από λίγα δευτερόλεπτα μέχρι λίγα λεπτά, ώστε συχνά να αποφεύγεται η ανάγκη για αναισθησία. Λόγω της ακτινοβολίας δίνεται περισσότερη προσοχή ώστε να μην επιβαρύνονται τα παιδιά: χρησιμοποιούνται πρωτόκολλα χαμηλής δόσης, περιορίζεται η περιοχή που εξετάζεται με βάση το κλινικό ερώτημα και εφαρμόζεται η εξέταση όταν θεωρείται απολύτως απαραίτητη, πχ στο θώρακα για τη μελέτη των πνευμόνων, στα οστά σε περίπτωση κακώσεων.

Γιατί το παιδί μου να χρειάζεται Αξονική Τομογραφία;
Το παιδί σας μπορεί να χρειάζεται Αξονική Τομογραφία προκειμένου να διερευνηθεί με λεπτομέρεια μια περιοχή του σώματος και να καθοριστεί η μέθοδος αντιμετώπισης.

Τι περιλαμβάνει η εξέταση;
Είστε ευπρόσδεκτοι να μείνετε στην αίθουσα του Αξονικού Τομογράφου με το παιδί σας κατά τη διάρκεια της εξέτασης εφόσον η εξέταση δεν γίνεται με καταστολή, αλλά θα χρειαστεί να φορέσετε μία ποδιά από μόλυβδο, η οποία θα σας δοθεί από τον τεχνολόγο που θα πραγματοποιήσει την εξέταση και θα σας προστατέψει από την ακτινοβολία. Αν υπάρχει πιθανότητα εγκυμοσύνης, θα πρέπει να ενημερώσετε το προσωπικό του Αξονικού Τομογράφου πριν την εξέταση και η είσοδος στο χώρο κατά τη διάρκεια της εξέτασης δεν θα σας επιτραπεί. Η ίδια ερώτηση θα γίνει και σε κορίτσια αναπαραγωγικής ηλικίας για νομικούς λόγους, χωρίς πρόθεση να έρθει η εξεταζόμενη ή οι κηδεμόνες της σε δύσκολη θέση.

Το παιδί θα ξαπλώσει στο κρεβάτι του Αξονικού Τομογράφου και θα τοποθετηθεί στη σωστή θέση από τον υπεύθυνο τεχνολόγο, ο οποίος στη συνέχεια θα φύγει από το χώρο και θα εισέλθει στο δωμάτιο ελέγχου και λειτουργίας του Αξονικού Τομογράφου. Για τη διενέργεια της εξέτασης το εξεταστικό τραπέζι θα μετακινηθεί ώστε να φτάσει στο μέσο του τομογράφου. Κατά τη διάρκεια της εξέτασης, που είναι συνήθως ελάχιστα λεπτά, το μηχάνημα κάνει έναν ήχο προκειμένου να πάρει τις εικόνες. Ο τεχνολόγος έχει δυνατότητα επικοινωνίας με εσάς και το παιδί μέσω συστήματος ενδοεπικοινωνίας - μικροφώνου. Συχνά την εξέταση παρακολουθούν γιατροί ακτινολόγοι οι οποίοι επιμελούνται της εξέτασης και θα κάνουν τη γνωμάτευση. Μόλις τελειώσει η εξέταση ο τεχνολόγος θα τραβήξει το εξεταστικό κρεβάτι ώστε το παιδί να σηκωθεί.

Υπάρχουν κίνδυνοι;
Για λόγους προστασίας από την ακτινοβολία, οι αξονικές τομογραφίες στα παιδιά πραγματοποιούνται μόνο εάν το όφελος υπερνικά τους πιθανούς κινδύνους. Πάντα στα παιδιά η δόση ακτινοβολίας επιχειρείται να είναι η ελάχιστη δυνατή προκειμένου η ποιότητα των εικόνων να είναι ικανοποιητική.
Το παιδί σας θα πρέπει να παραμείνει ακίνητο κατά τη διάρκεια της εξέτασης. Σε μη συνεργάσιμα ή μικρής ηλικίας παιδιά προτείνουμε χορήγηση ήπιας αναισθησίας (καταστολής) προκειμένου να παραμείνουν ακίνητα. Η χορήγηση του αναισθητικού φαρμάκου γίνεται από ένα μικρό καθετήρα που τοποθετείται σε μία φλέβα στο χέρι του παιδιού με την επίβλεψη παιδοαναισθησιολόγου.
Σε κάποιες από τις αξονικές τομογραφίες χρειάζεται να χορηγηθεί από τη φλέβα ένα υγρό που ονομάζεται σκιαγραφικό και βοηθάει στην καλύτερη μελέτη κάποιων περιοχών. Το φάρμακο αυτό αποφεύγεται σε παιδιά με διαταραγμένη νεφρική λειτουργία ή με αλλεργίες στο ιώδιο.

Προετοιμασία πριν την εξέταση
Θα λάβετε συγκεκριμένες οδηγίες, αν χρειάζεται, από τη γραμματεία του Τμήματος κατά την επιβεβαίωση του ραντεβού για την εξέταση. Αν το παιδί πρόκειται να υποβληθεί σε αναισθησία θα σας δοθούν ειδικές οδηγίες από τον παιδοαναισθησιολόγο, τις οποίες θα πρέπει να ακολουθήσετε προκειμένου να πραγματοποιηθεί η εξέταση στην ώρα της.

Ύπνος την παραμονή
Την παραμονή της εξέτασης είναι καλό να μειώσετε τις ώρες ύπνου του παιδιού, πχ. να κοιμηθεί 2 ώρες αργότερα από τη συνήθη ώρα και να ξυπνήσει 1 ώρα νωρίτερα.

Νηστεία
Όλα τα παιδιά που υποβάλλονται σε καταστολή θα πρέπει να έχουν τελευταίο γεύμα ή ποτό (γάλα) τουλάχιστον 4-5 ώρες πριν την εξέταση και νερό μέχρι 2 ώρες πριν και πάντα με βάση τις συγκεκριμένες οδηγίες του παιδοαναισθησιολόγου. Στο παιδί δεν πρέπει να δοθεί τίποτα τις τελευταίες 2 ώρες πριν την εξέταση. Είναι σημαντική η τήρηση των οδηγιών αλλιώς η εξέταση θα αναβληθεί.
Πριν την εξέταση θα σας δοθεί το έντυπο συγκατάθεσης, με το οποίο θα συμφωνήσετε και θα παραχωρήσετε την άδεια για να διενεργηθεί η εξέταση. Για τα μικρότερα παιδιά υπάρχει στο Τμήμα παιχνίδι-εξομοιωτής του Τομογράφου, με το οποίο μπορούν να καταλάβουν πώς «βγαίνουν οι φωτογραφίες και τι ακριβώς θέλουν να δουν οι γιατροί» και να πραγματοποιήσουν τα ίδια εξετάσεις σε ειδικές κούκλες.

Τι συμβαίνει μετά την εξέταση;
Αν η εξέταση έγινε χωρίς αναισθησία θα μπορέσετε να φύγετε αμέσως μετά και να παραλάβετε τη γραπτή απάντηση της εξέτασης την επόμενη εργάσιμη ημέρα. Αν η εξέταση έγινε με αναισθησία θα περιμένετε με το παιδί σε ένα δωμάτιο για 20΄- 30΄ μέχρι να ξυπνήσει τελείως και ο παιδοαναισθησιολόγος που το παρακολουθεί σας δώσει την άδεια να φύγετε.
Υπάρχει πιθανότητα το παιδί που έχει υποβληθεί σε καταστολή να αισθανθεί ναυτία κατά τις επόμενες 24 ώρες. Σε αυτή την περίπτωση περιορίστε τη λήψη φαγητού και υγρών μέχρι το παιδί να αισθανθεί καλύτερα. Επίσης είναι δυνατό το παιδί να αισθάνεται υποτονικό μετά την καταστολή και για τις επόμενες 24 ώρες, οπότε περιορίστε τις δραστηριότητες που απαιτούν δεξιότητα χειρισμού, όπως ποδήλατο. Ωστόσο μην ανησυχήσετε αν το παιδί εμφανίσει υπνηλία μετά την καταστολή ή ευερεθιστότητα, απλώς παρακολουθήστε το μέχρι να επανέλθει πλήρως.

Μη διστάσετε να επικοινωνήσετε με το Τμήμα Αξονικού - Μαγνητικού Τομογράφου αν έχετε ερωτήσεις ή απορίες.

2. Το παιδί σας θα υποβληθεί σε Μαγνητική Τομογραφία
Ο Μαγνητικός Τομογράφος χρησιμοποιεί ένα μαγνητικό πεδίο και όχι ιοντίζουσα ακτινοβολία προκειμένου να απεικονίσει το σώμα του παιδιού. Αποτελεί ιδανική μέθοδο απεικόνισης για τον εγκέφαλο, τη σπονδυλική στήλη, την κοιλιά και τις αρθρώσεις.

Στο Τμήμα Μαγνητικού Τομογράφου του «ΜΗΤΕΡΑ» υπάρχει ιδιαίτερα φιλικό και ευχάριστο περιβάλλον προς τους μικρούς εξεταζόμενους και τους συνοδούς τους. Για παιδιά οριακής ηλικίας (4-7 ετών) και προκειμένου να αποφευχθεί η αναισθησία υπάρχει παιχνίδι - εξομοιωτής του Μαγνητικού Τομογράφου: τα παιδιά πραγματοποιούν τις δικές τους μαγνητικές τομογραφίες σε ειδικές κούκλες ενώ παρακολουθούν σε οθόνη την αντίστοιχη για κάθε κούκλα ιστορία που τους εξηγεί πώς οι κούκλες έκατσαν ακίνητες και έβγαλαν καλές «φωτογραφίες».

Στη συνέχεια το παιδί μαζί με το συνοδό οδηγείται στην αίθουσα του Μαγνητικού Τομογράφου όπου υπάρχει ειδικό σύστημα προβολής κινουμένων σχεδίων, χαλαρού φωτισμού και μουσικής, το Ambient Experience. Ακόμη, εφόσον το παιδί επιθυμεί, μπορεί να φέρει μαζί του δικό του CD με μουσική προκειμένου να το ακούει κατά τη διάρκεια της εξέτασης.

Ο Μαγνητικός Τομογράφος του Νοσοκομείου «ΜΗΤΕΡΑ» είναι ένας ανοικτός μαγνητικός τομογράφος υψηλού πεδίου (1.0 Τ), στον οποίο το παιδί ξαπλώνει χωρίς να μπαίνει στον «κλασσικό σωλήνα», έχει οπτική περιμετρική επαφή από το πλάι και είναι δυνατό να έχει σωματική επαφή με το γονιό ή τον κηδεμόνα που μπαίνει στο δωμάτιο μαζί του. Όπως όλοι οι Μαγνητικοί Τομογράφοι κάνει ένα ρυθμικό έντονο θόρυβο κατά τη διάρκεια της εξέτασης.

Το παιδί ξαπλώνει στο κρεβάτι του Μαγνητικού Τομογράφου και τοποθετούνται στα αυτιά του ειδικά ακουστικά για να ακούει καλύτερα τη μουσική και να μειώνεται ο θόρυβος της εξέτασης. Στα βρέφη και μικρά παιδιά που υποβάλλονται σε καταστολή τοποθετούνται ειδικά ακουστικά συμβατά με το Μαγνητικό Τομογράφο για την προστασία από το θόρυβο. Η διάρκεια της εξέτασης είναι συνήθως 30΄- 40΄.

Πριν την εξέταση θα σας δοθεί το έντυπο συγκατάθεσης, με το οποίο θα συμφωνήσετε και θα παραχωρήσετε την άδεια για να διενεργηθεί η εξέταση καθώς και το έντυπο συγκατάθεσης για τη χορήγηση αναισθησίας. Οποιεσδήποτε απορίες έχετε κατά τη διάρκεια της συμπλήρωσης των εντύπων θα μπορέσετε να τις συζητήσετε με τις νοσηλεύτριες του Τμήματος και τον παιδοαναισθησιολόγο αντίστοιχα.

Πρέπει να σημειωθεί ότι τόσο για το παιδί όσο και για τους συνοδούς θα πρέπει να διευκρινιστεί πριν την είσοδο στο χώρο του Μαγνητικού Τομογράφου ότι δεν υπάρχει στο σώμα μέταλλο μη συμβατό με το Μαγνητικό πεδίο ή βηματοδότης.

Μπορείτε να παρακολουθήσετε ένα video από μία εξέταση στο Μαγνητικό Τομογράφο.

Γιατί το παιδί μου μπορεί να χρειαστεί να υποβληθεί σε Μαγνητική Τομογραφία;
Η εξέταση θεωρείται απαραίτητη από τους κλινικούς ιατρούς προκειμένου να λάβουν λεπτομερείς πληροφορίες για το τμήμα του σώματος που εξετάζεται και να σχεδιάσουν ανάλογα τη θεραπεία.

Τι διαδικασία απαιτείται προκειμένου να πραγματοποιηθεί η Μαγνητική Τομογραφία;
Μόλις φτάσετε στο Νοσοκομείο θα αναζητήσετε τη γραμματεία του Τμήματος Μαγνητικού Τομογράφου (επίπεδο -2). Είστε ευπρόσδεκτοι να παραμείνετε στην αίθουσα του Μαγνητικού Τομογράφου κατά τη διάρκεια της εξέτασης εφόσον αυτή δεν γίνεται υπό αναισθησία. Ωστόσο αν η συνοδός είναι έγκυος στο πρώτο τρίμηνο ή αν φέρει μεταλλικά υλικά στο σώμα ή βηματοδότη θα πρέπει να ενημερώσει το προσωπικό του Τμήματος. Αν το παιδί θέλει να ακούσει κάποιο αγαπημένο του CD κατά τη διάρκεια της εξέτασης μη διστάσετε να το φέρετε.

Το παιδί θα χρειαστεί να ξαπλώσει στο κρεβάτι του Μαγνητικού Τομογράφου και αναλόγως της περιοχής που εξετάζεται θα τοποθετηθεί ένα πηνίο (εξάρτημα που μοιάζει με στεφάνη) γύρω από την περιοχή που εξετάζεται. Ειδικά στη Μαγνητική Τομογραφία εγκεφάλου-κρανίου τοποθετείται ένα πηνίο (που μοιάζει με «περικεφαλαία») το οποίο όμως δεν ακουμπά το κεφάλι. Όταν το παιδί είναι στη σωστή θέση, ο τεχνολόγος που πραγματοποιεί την εξέταση θα μετακινήσει το κρεβάτι προς το κέντρο του μηχανήματος και ο ίδιος θα πάει σε διπλανό δωμάτιο που είναι το χειριστήριο, από το οποίο θα έχει οπτικοακουστική επαφή με το παιδί και το χώρο εξέτασης. Μόλις ξεκινήσει η εξέταση το μηχάνημα θα κάνει ένα έντονο και επαναλαμβανόμενο θόρυβο που μοιάζει με ήχο τυμπάνων, αρκετά δυνατό, αλλά το παιδί και ο συνοδός θα φοράνε ακουστικά για να μειωθεί η ενόχληση και να ακούγεται καλύτερα η μουσική.

Ο τεχνολόγος θα βρίσκεται σε επικοινωνία με το παιδί μέσω μικροφώνου και το παιδί θα έχει στο χέρι του ένα κουμπί προειδοποίησης το οποίο θα μπορεί να πιέσει όταν θέλει να ζητήσει κάτι από τον τεχνολόγο κατά τη διάρκεια της εξέτασης. Μόλις τελειώσει η εξέταση ο τεχνολόγος θα μετακινήσει προς τα έξω το κρεβάτι και το παιδί θα μπορέσει να σηκωθεί.

Τι γίνεται μετά την εξέταση;
Εάν η εξέταση έγινε χωρίς αναισθησία θα μπορέσετε να φύγετε αμέσως μετά. Ο παιδοακτινολόγος θα δει την εξέταση και το επίσημο πόρισμα θα είναι έτοιμο την επόμενη εργάσιμη ημέρα - για την ακριβή ώρα θα σας ενημερώσει η γραμματεία.

Υπάρχουν κίνδυνοι;
Δεν περιγράφονται κίνδυνοι σχετιζόμενοι με τη Μαγνητική Τομογραφία. Σε καμία περίπτωση το παιδί δεν πονά ούτε ενοχλείται κατά τη διάρκεια της εξέτασης.

Η Μαγνητική Τομογραφία δεν μπορεί να διενεργηθεί σε άτομα με μέταλλα στο σώμα που δεν είναι συμβατά με το μαγνητικό πεδίο ή με βηματοδότες γιατί χρησιμοποιείται ισχυρό μαγνητικό πεδίο. Για παιδιά που φοράνε σιδεράκια στα δόντια, οι γονείς θα πρέπει να συμβουλεύονται τον ορθοδοντικό προκειμένου να επιβεβαιώσουν ότι τα υλικά είναι συμβατά με το μαγνητικό πεδίο, διαφορετικά θα πρέπει να αφαιρούνται. Το παιδί πρέπει να φοράει κατά τη διάρκεια της εξέτασης ρούχα χωρίς φερμουάρ ή μεταλλικά κουμπιά, διαφορετικά θα του δοθεί από το Τμήμα να φορέσει νοσοκομειακή ποδιά.
Πριν την εξέταση, η νοσηλεύτρια του Μαγνητικού Τομογράφου θα δώσει στο συνοδό το έντυπο συγκατάθεσης και θα ρωτήσει για πιθανή παρουσία μετάλλων στο σώμα του παιδιού ή για πιθανές αλλεργίες. Θα σας ζητηθεί να υπογράψετε φόρμα συγκατάθεσης που θα τα αναφέρει αυτά αναλυτικά. Επίσης πριν την εξέταση θα σας ζητηθεί να αφαιρέσετε μεταλλικά αντικείμενα, όπως κοσμήματα, ρολόγια, κέρματα, κλειδιά, πιστωτικές κάρτες και κινητά τηλέφωνα, τα οποία θα τα τοποθετήσετε σε ειδικό ντουλάπι με κλειδαριά στο δωμάτιο προετοιμασίας.

Το παιδί σας θα πρέπει να παραμείνει τελείως ακίνητο κατά τη διάρκεια της εξέτασης, οπότε μπορεί να χρειαστεί ήπια καταστολή αν δεν είναι συνεργάσιμο. Σε ορισμένες μαγνητικές χρειάζεται να χρησιμοποιηθεί ενδοφλέβιο σκιαγραφικό το οποίο μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη απεικόνιση της περιοχής που εξετάζεται. Για την έγχυση έχει τοποθετηθεί νωρίτερα μικρός καθετήρας σε περιφερική φλέβα του παιδιού, συνήθως στο χέρι.

Θέλουμε να σας διαβεβαιώσουμε ότι κάνουμε συλλογικά την καλύτερη προσπάθεια για να είναι η διαδικασία όσο γίνεται πιο ευχάριστη και αποτελεσματική για το παιδί και εσάς, ωστόσο υπάρχουν φορές που η διάρκεια κάποιων εξετάσεων είναι μεγαλύτερη από την αναμενόμενη, οπότε καθυστερήσεις στο πρόγραμμα μπορεί να συμβούν.

3. Το παιδί σας πρόκειται να υποβληθεί σε καταστολή
Σε βρέφη και μικρά παιδιά που δεν συνεργάζονται ώστε να μείνουν ακίνητα κατά τη διάρκεια της εξέτασης, προτείνεται καταστολή, η οποία διενεργείται από τους παιδοαναισθησιολόγους. Δίνονται σαφείς οδηγίες προκειμένου το παιδί να είναι νηστικό κάποιες ώρες πριν την εξέταση και να μην πιεί νερό ή άλλα υγρά. Όταν πρόκειται να γίνει αξονική τομογραφία, η οποία διαρκεί λίγα λεπτά, συζητείται με τους γονείς η πιθανότητα διενέργειας χωρίς καταστολή εφόσον το παιδί μπορεί να παραμείνει λίγο ακίνητο ή είναι σε κάποιο βαθμό συνεργάσιμο.

Στα βρέφη που πρόκειται να υποβληθούν σε αξονική τομογραφία, είναι δυνατό να αποπειραθεί η εξέταση χωρίς αναισθησία εφόσον το παιδί αποκοιμηθεί, όπως συμβαίνει κάποιες φορές μετά από τάισμα.

Πριν την εξέταση
Τοποθετείται από τις νοσηλεύτριες της Παιδιατρικής Κλινικής φλεβοκαθετήρας σε περιφερική φλέβα του παιδιού, συνήθως στο άνω άκρο, ο οποίος διατηρείται κατά τη διάρκεια της εξέτασης και χρησιμοποιείται για να χορηγούνται ενδοφλέβια τα φάρμακα της καταστολής.

Ύπνος την παραμονή της εξέτασης
Σε κάποια παιδιά βοηθάει να κοιμηθούν λιγότερες ώρες την παραμονή της εξέτασης, αλλά αυτό είναι καλύτερα να αξιολογηθεί από τους γονείς που γνωρίζουν την ιδιαίτερη αντίδραση του παιδιού στην έλλειψη ύπνου.

Την ημέρα της εξέτασης
Ξυπνήστε το παιδί μία ώρα νωρίτερα από συνήθως. Προσπαθήστε να μην κοιμηθεί στη διαδρομή προς το νοσοκομείο.

Νηστεία (στερεά και υγρά)
Μη θηλάσετε το μωρό 2 ώρες πριν το ραντεβού της εξέτασης. Τα υπόλοιπα μωρά και παιδιά που πίνουν γάλα (είτε σκόνη ή αγελάδας) θα πρέπει να είναι νηστικά από γάλα και στερεά 4-5 ώρες πριν το ραντεβού. Πολύ διαυγή υγρά, όπως και νερό, επιτρέπονται μέχρι 2 ώρες πριν την εξέταση.

Μετά την εξέταση
Θα χρειαστεί να μείνετε στο Τμήμα μέχρι το παιδί να ξυπνήσει επαρκώς (συνήθως 20΄-30΄μετά το πέρας της εξέτασης). Οι παιδοαναισθησιολόγοι θα σας δώσουν οδηγίες για τις επόμενες ώρες. Σε περίπτωση επείγοντος μη διστάσετε να επικοινωνήσετε άμεσα με τα Επείγοντα Εξωτερικά Ιατρεία της Παιδιατρικής Κλινικής του Νοσοκομείου.

Εξετάσεις υπό αναισθησία
Για τις παιδιατρικές απεικονιστικές εξετάσεις που χρειάζεται αναισθησία υπάρχει 24ωρη κάλυψη από τους Παιδοαναισθησιολόγους του Νοσοκομείου, τόσο για τα τακτικά όσο και για τα έκτακτα περιστατικά. Η αναισθησία έχει συνήθως μορφή καταστολής, χορηγείται συνήθως σε παιδιά ηλικίας μικρότερης των 4-5 ετών, εφαρμόζεται και παρακολουθείται από τους Παιδοαναισθησιολόγους, οι οποίοι είναι παρόντες κατά τη διάρκεια της εξέτασης, έχουν στη διάθεσή τους ειδική σύγχρονη συσκευή παρακολούθησης ζωτικών σημείων - monitor INVINO PRECESS και έχουν το παιδί στην επίβλεψη τους μέχρι την πλήρη ανάνηψή του.

Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων, δεν απαιτείται νοσηλεία όταν το παιδί υποβάλλεται σε εξέταση υπό καταστολή, ώστε περίπου 30΄- 45΄μετά το πέρας της εξέτασης να μπορεί να αποχωρήσει.

Βίντεο Ημερίδων Τμήματος Παιδιατρικής Ακτινολογίας:


Ιατρική Ομάδα

Διευθύντρια
Παπαϊωάννου Γεωργία

Συνεργάτες
Γιαρμενίτης Σπυρίδων
Μαγγανάς Γεώργιος
Μανοπούλου Ευαγγέλια
Μελέτη Χριστίνα
Τζαρούχη Λουκία

Επικοινωνία
Γραμματεία Ακτινολογικού
Τηλ.: 210 686 9919, 210 686 9131

Γραμματεία Παιδιατρικών Υπερήχων
Τηλ.: 210 686 9652

Γραμματεία Αξονικού–Μαγνητικού Τομογράφου
Τηλ.:210 686 9782
Fax: 210686 9932

Tηλεφωνικό Κέντρο
210 686 9000